Bijdragen die elders verschenen

21-11-2008: Commentaar op "Waar blijft de Vlaamse Obama" van Divers & Actief
17-11-2008: Commentaar op Het Drama Dedecker van Arne BalliŤre
13-11-2008: Wannes: Ik werd geboren voor de oorlog
10-11-2008: Wannes Van de Velde: De Flamingant ne me traÓtez
01-11-2008: Vanackere: wie neemt initiatief voor welzijn in Brussel - Voorstelling onderzoek Thuiszorg HIVA
31-10-2008: Jacques Attali: ook huisvesting is publieke dienst - Verslag Itinerastudienamiddag
26-10-2008: De junkie en de dealer - Over de financiŽle crisis
07-05-2007: Delta-geweld, criminaliteit en nationaal-socialisme - Criminaliteit is extreem-rechts
    

BuG 103 - Bericht uit het Gewisse  26-11-2008 Printversie (11p)

BelgiŽ importeert en exporteert hoogste 'voetafdruk' van alle landen

Met 18,7 voetafdruk per inwoner  voor invoer uit andere landen en 18,2 
voetafdruk voor uitvoer scoort BelgiŽ het hoogste van de hele wereld.
 
De voetafdruk BelgiŽ bedraagt 5,1 (4,6 productie+0,5 import-exportsaldo)
maar 4,6 voetafdruk eigen productie +18,7geÔmporteerde voetafdruk brengt 
BelgiŽ met 23,3 voetafdruk ook aan de kop van de 160 geanalyseerde landen.

Voetafdruk Belgische exportvolume bedraagt de helft van Chinese export.
BelgiŽ heeft vierde grootste voetafdruk (1,44) voor gebruik landbouwgrond.
BelgiŽ staat op de eerste plaats (0,38) voor gebruik bouwgrond per inwoner
Belgische voetafdruk van 5,1 hectare staat tegenover biocapaciteit van 1,3
BelgiŽ heeft grootste import  waterfootprint/inwoner in de hele wereld.

Bij stijgend BBP is, zoals in Duitsland, een 'zuinige' voetafdruk mogelijk.
Zorgt ervaring van socialisme in de DDR voor het Duits ecologisch wonder?

  

Documentatie:

   - Living Planet Report 2006 (pdf - 4,5 MB)
   - Living Planet Report 2008 (pdf - 4,5 MB)
   - Ecological Footprint Atlas 2008 (pdf - 5 MB)
   - Gedetailleerde info over de ecologische voetafdruk in BelgiŽ (en Frankrijk, Spanje en Duitsland) (pdf - 0,6 MB)
   - De ecologische voetafdruk op de WWF-site (externe site)
   - Alle info en methodologie op Global Footprint Network (externe site)
   - De ecologische voetafdruk uitgelegd op de Website Voetzoekers (externe site)
   - Bereken zelf je voetafdruk op WWF-footprintsite  (externe site)


Door npdata opgemaakte Samenvattende tabel Voetafdruk met alle parameters (xls - 0,2 MB)
 
De voetafdruk van de consumptie
 
Eind oktober 2008 was het World Wildlife Fund (WWF) druk in de weer om haar tweejaarlijks rapport onder de aandacht te brengen met de 'footprint' , de voetafdruk die elke bewoner van deze planeert achterlaat om in zijn behoeften te voorzien. Voor elk land wordt ondermeer berekend welke natuurlijke bronnen worden aangewend om elke bewoner van een land in z'n levensonderhoud te voorzien. Hierbij wordt nagegaan 
 
1. Wat elk land produceert 
2. Wat uit andere landen geÔmporteerd wordt
3. Wat naar andere landen uitgevoerd wordt
4. Wat, bij saldo, gebruikt wordt voor eigen consumptie (punt 1+ punt 2 - punt 3)
 
Het is vooral dat laatste resultaat, de voetafdruk van de eigen consumptie (productie + import - export) die in de aandacht komt. BelgiŽ staat met 5,1 voetafdruk, waarvan 4,6 eigen productie en 0,5 import/export-saldo  op de 17de plaats in de wereld
 
De samenstellende elementen van de Footprint/Voetafdruk
 
Elke factor waarvoor milieugoederen gebruikt worden en/of waarvan de afval de natuur belast wordt omgezet naar en uitgedrukt in een ruimtelijke eenheid, een hectare grond. Al die omzettingen samen leveren de globale ecologische voetafdruk, de 'global hectares'. Voor elk land kan berekend worden hoeveel globale hectaren per inwoner nodig waren voor de jaarlijkse consumptie, de 'global hectares per person'. Zo kunnen de landen onderling vergeleken worden naar de mate waarin hun 'voeten' wegen op het milieu. Een hectare komt ongeveer overeen met een voetbalveld.De voetafdruk geeft een beeld van de werkelijkheid en doet geen uitspraak over toekomstige evoluties of scenario's. 

Wat wordt in rekening gebracht

- De brandstoffen (Carbo)
- Het landbouwland (Cropland)
- Het grasland ( Grazing land)
- Het bos (Forest)
- De visgrond (Visgrond)
- De bebouwde grond (Built-up land)
   
Voor het watergebruik wordt een aparte voetafdruk opgemaakt met onderschei tussen watergebruik verbonden aan de eigen productie en uit geimporteerd watergebruik, verbonden aan de import. 
   
Een volledige toelichting van methodologie, berekening en resultaten van de voetafdruk is te vinden in de documentatie zoals hierboven aangegeven. 
  
Alle Footprint gegevens voor alle landen verzameld in ťťn tabel:
Samenvattende tabel Voetafdruk met alle parameters
(xls - 0,2 MB)

Npdata heeft voor alle landen alle vermelde parameters die in de atlassen worden weergegeven samengebracht in een overzichtstabel die toelaat landen te selecteren en te sorteren langs de kolomtitel. Het is een excel-tabel die in een apart scherm opent en die enkel voor on-line consultatie bedoeld is omdat ze te groot is om uitgeprint te worden. ze kan ook gedownload worden.  Langs de knop 'vernieuwen' of langs Sort Key in de eerste kolom kan de landenvolgorde altijd in de oorspronkelijke vorm hersteld worden. In de tabel worden naast de landen door het WWF ook gegevens geglobaliseerd voor landen met laag, midden en hoog inkomen en met subtotalen voor continenten en sibcontinenten. Npdata heeft rechts in de tabel 6 kolommen toegevoegd met berekende gegevens. Deze worden in schuine druk weergegeven.
 
De 20 landen met de zwaarste voetafdruk per inwoner

Behoudens enkele golfstaten zijn de USA, maar ook Denemarken, Australia, Nieuw Zeeland en Canada aanwezig in de top 7 van 2005. AustraliŽ en Nieuw Zeeland zijn echter grootgebruikers van grasland, samen met Uruguay dat met 4,04 grasland-footprint de absolute kop trekt. Bijna 70% van de voetafdruk  voor de binnenlandse comsumptie in de USA komt voort uit energiegebruik. Ook Ierland, Griekenland, Tsjechie en de UK telkens met meer dan 60% laten zich evenwel voorbijsnellen door het natuurland bij uitstek, Zwitserland, dat met 3,73 voetafdruk voor Carbo-energie 75% van haar voetafdruk aan brandstof besteedt. Enkel Japan met 76% Carbo-energie komt hier bovenuit na Kuweit en Saoudi ArbiŽ die meer dan 80% Carbo-energie in hun foortprint nestelen. De nucleaire energie is sinds 2003 uit de footprint verdwenen zodat de gegevens 2003 en 2005 voor enkele landen waaronder BelgiŽ onvergelijkbaar geworden zijn.
  

Samenstelling van de totale Footprint van de 20 landen met de zwaartste voet - 2005

Rang

Top 20 landen

Ecological

Ecological Footprint 2005 (global hectares per person)

% Carbo

 

 

footprint

Carbo

Cropland

Grazing

Forest

Fishing

Built-up

in foot-

 

 

2005

 

 

land

 

ground

land

print

1

United Arab Emir.

9,52

7,82

1,03

0,03

0,37

0,21

0,00

82%

2

USA

9,42

6,51

1,38

0,30

1,02

0,10

0,10

69%

3

Kuwait

8,89

7,75

0,71

0,10

0,17

0,02

0,15

87%

4

Denmark

8,04

3,53

2,49

0,01

1,00

0,67

0,34

44%

5

Australia

7,71

1,98

1,93

2,82

0,94

0,08

0,06

26%

6

New Zealand

7,70

2,22

0,73

1,90

0,99

1,70

0,17

29%

7

Canada

7,07

3,44

1,83

0,50

1,00

0,21

0,09

49%

8

Estonia

6,39

2,79

0,84

0,14

2,37

0,08

0,18

44%

9

Ireland

6,26

4,03

0,65

0,50

0,46

0,38

0,24

64%

10

Greece

5,86

3,63

1,48

0,33

0,27

0,06

0,09

62%

11

Spain

5,74

3,41

1,30

0,33

0,35

0,31

0,04

59%

12

Uruguay

5,48

0,23

0,28

4,04

0,56

0,25

0,11

4%

13

Norway

5,44

1,55

0,78

0,44

0,63

3,35

0,17

28%

14

Czech Rep.

5,36

3,33

1,12

-0,02

0,69

0,01

0,20

62%

15

United Kingdom

5,33

3,51

0,87

0,21

0,46

0,08

0,20

66%

16

Belgium

5,13

2,51

1,44

0,18

0,60

0,03

0,38

49%

17

Sweden

5,10

0,95

0,95

0,31

2,59

0,10

0,20

19%

18

Switzerland

5,00

3,73

0,66

0,18

0,27

0,03

0,14

75%

19

Austria

4,98

3,07

1,02

0,26

0,39

0,03

0,21

62%

23

France

4,93

2,52

1,28

0,32

0,39

0,17

0,25

51%

29

Germany

4,55

2,31

1,21

0,09

0,36

0,04

0,21

51%

  
BelgiŽ staat een beetje weggestopt 17de op de ranglijst met een 'gemiddeld' energiegebruik van 2,51 voetafdruk, de helft van haar totale voetafdruk die 5,13 bedraagt. Maar er is natuurlijk veel meer te zeggen (en te halen) uit het overvloedige cijfermateriaal dat door het wereldvoetafdruknetwerk tweejaarlijks wordt gepubliceerd. Exploreer hiervoor de Samenvattende tabel Voetafdruk (Exel-tabel)
  
BelgiŽ heeft hoogste voetafdruk voor import van elders geproduceerde  goederen
  
Welk is  voetafdruk verbonden aan de import is van goederen uit het buitenland, dus welke afdruk hebben de producten nagelaten in de landen van waaruit geŽxporteerd wordt. In de boekhouding van de Footprint wordt de voetafdruk van elk geproduceerd goed ten laste gelegd van het land waar het uiteindelijk geconsumeerd wordt.  Van alle geproduceerde of ingevoerde goederen wordt ook nagegaan naar welke landen ze uitgevoerd worden. Deze worden dan meegerekend in de import/exportsituatie van het land waar ze naar toe gaan. Door telkens export van import af te trekken wordt enkel het saldo ten laste gelegd van een bepaald land. De samenstelling van alle geproduceerde goederen in de ganse wereld levert de totale voetafdruk in de wereld op, en het saldo van alle import en export van deze goederen is 0. 

Hoe ziet de import- en exportsituatie er in BelgiŽ uit, welke voetafdruk wordt ingevoerd, welke utgevoerd?

Landen volgens grootte voetafdruk/inwoner import en export (Bron WWF)

 

Voetafdruk import

         

 

Voetafdruk export

1

Belgium

18,75

 

1

Belgium

18,19

2

Singapore

12,46

 

2

Norway

15,96

3

Netherlands

11,74

 

3

Finland

13,42

4

United Arab Emirates

11,34

 

4

Netherlands

11,95

5

Norway

9,32

 

5

Singapore

11,23

6

Denmark

9,24

 

6

Sweden

10,46

7

Austria

7,76

 

7

Canada

9,86

8

Finland

7,62

 

8

New Zealand

9,48

9

Slovenia

7,41

 

9

United Arab Emirates

9,41

10

Sweden

6,58

 

10

Austria

7,93

11

Switzerland

5,67

 

11

Denmark

7,73

12

Ireland

5,46

 

12

Australia

7,56

13

Estonia

5,14

 

13

Trinidad and Tobago

6,92

14

Czech Rep.

4,83

 

14

Slovenia

6,79

15

Canada

4,80

 

15

Estonia

6,19

16

Germany

4,73

 

16

Germany

5,11

17

Spain

4,21

 

17

Ireland

5,10

18

Italy

4,16

 

18

Czech Rep.

5,08

19

Lithuania

4,16

 

19

Slovakia

4,98

20

Slovakia

4,08

 

20

Latvia

4,84

21

France

3,99

 

21

Lithuania

4,69

 
Met een straat voorsprong is BelgiŽ het land dat per inwoner met 18,75 de grootste voetafdruk importeert uit het buitenland, dwz BelgiŽ heeft een consumptie en economische activiteit die per inwoner meest van alle landen beroep doet op natuurlijke hulpbronnen. Doordat de export evenwel 18,19 voetafdruk bedraagt is het saldo dat uiteindelijk meetelt in de consumptie voor BelgiŽ maar  0,5 voetafdruk. 

BelgiŽ gaat met 18,75 voetafdruk voor import deze van Singapore met 12,46 voetafdruk en Nederland met 11,74 ver vooraf . Japan met 2,82 voetafdruk, weliswaar voor elk van de 128 miljoen inwoners, hangt in veel minder mate van import af . 

Ook voor export staat BelgiŽ met 18,19 voetafdruk op de eerste plaats, voor Noorwegen met 15,96 voetafdruk. Noorwegen voert evenwel maar 9,32 voetafdruk in zodat zij hun productie van 11,11 voetafdruk reduceren tot 4,47 (in het WWF-rapport staat verkeerdelijk 5,44, ook het detail van de onderdelen voetafdruk kloppen voor Noorwegen en Nieuw-Zeeland niet met het totaal. Voor alle andere landen is dit OK). In de overzichtstabel worden de cijfers gebruikt zoals in het WWF rapport worden vermeld.

In totaal volume voetafdruk is de Belgische export goed voor de helft van deze van China.

Er is om verschillende redenen veel te doen om de export van China. Deze is 0,28 voetfdruk per inwoner en 375,2 miljoen globale hectaren in totaal. Met een volume van 189,56 miljoen hectare voetafdruk export is de Belgische export goed voor de helft van die van China, ook al heeft China 124 keer meer inwoners dan BelgiŽ. Tegen deze achtergrond moet de export van China niet overschat maar die van BelgiŽ zeker niet onderschat worden. De geŽxporteerde voetafdruk van BelgiŽ bedraagt 1/3 van de geŽxporteerde door de USA, toch uit het oiogpunt van de natuurlijke hulpbronnen die in deze export omsloten liggen.
  

Landen volgens grootte totale voetafdruk import en export 2005 (Bron WWF)

 

Totale voetafdruk import in miljoen ha

         

 

Totale voetafdruk export in miljoen ha

1

United States of America

765,73

 

1

United States of America

529,04

2

China

540,70

 

2

Germany

422,25

3

Germany

390,95

 

3

China

375,22

4

Japan*

360,92

 

4

Canada

318,05

5

Italy

241,59

 

5

Russian Federation

260,34

6

France

241,18

 

6

Brazil

235,68

7

United Kingdom

216,78

 

7

France

216,93

8

Mexico

209,20

 

8

Netherlands

194,85

9

Belgium

195,39

 

9

Belgium

189,56

10

Netherlands

191,35

 

10

Indonesia

170,61

11

Spain

181,29

 

11

Italy

161,15

12

Korea, Rep.

172,83

 

12

Japan

156,17

13

Canada

154,79

 

13

Korea, Rep.

155,41

14

India

138,22

 

14

Australia

152,47

15

Turkey

98,21

 

15

United Kingdom

117,43

16

Russian Federation

97,13

 

16

Argentina

114,56

17

Thailand

90,96

 

17

Spain

110,17

18

Poland

80,18

 

18

India

99,07

19

Malaysia

70,38

 

19

Saudi Arabia

95,51

20

Austria

63,53

 

20

Sweden

94,56

21

Indonesia

60,55

 

21

Malaysia

94,33

22

Sweden

59,46

 

22

Thailand

91,72

23

Brazil

55,42

 

23

Ukraine

85,13

24

Singapore

53,89

 

24

Poland

81,74

25

Ukraine

53,00

 

25

Mexico

77,50

26

Saudi Arabia

52,90

 

26

South Africa, Rep.

76,85

  
Als een van de kleinere landen staat BelgiŽ stevig gebeiteld tussen de toplanden wat het globale volume voetafdruk op het milieu betreft, het is een belangrijke speler aan de kop van de import-exportlanden gezien de ecologische voetafdruk een belangrijke aanduiding is voor import en export. Meer nog dan voor export is China met 540 miljoen voetafdruk import een belangrijke afnemer van producten en hun voetafdruk geproduceerd in andere landen. Duitsland staat na de USA aan de top van het exportvolume wat voetafdruk betreft, en deze in in duitsland aanzienlijk zuiniger dan in de USA. Het exportvolume van Japan ligt met 360, 9 miljoen hectare meer dan dubbel zo hoog als hun importvolume. In de import-export voetafdrukrekening in India vooralsnog een kleine speler, BraziliŽ een erg grote voor export een zeer kleine voor import.

Een nieuwe parameter: welke milieudruk productie + import samen?

Om een volledig beeld te krijgen van het gewicht dat een bepaald land legt op het milieu is het interessant naast de eigen consumptie parameter (productie +import - export) te berekenen wat de voetafdruk is van de eigen productie + de import. Voortgaande op productie + import zal in een land enerzijds geconsumeerd worden en anderzijds geexporteerd. Het is eenzelfde berekening als gebeurt voor de voetprint van het watergebruiik die ook bestaat uit het samentelling van het watergebruik verbonden aan de eigen productie en de import (zie infra)..
 
Langs de export wordt een groot gedeelte van de geproduceerde en geimporteerde voetafdruk andere landen doorgeschoven zodat de voetprint van een land enkel omvat wat in het eigen land geconsumeerd wordt. Het beeld gaat daarmee verloren (wordt gemaskeerd) van wat in een land aan milieudruk 'in productie en verhandeling' genomen wordt. De nieuwe parameter betreft dus de "milieudruk vůůr export". In dezelfde tabel wordt ook een beeld gegeven van het totale volume voetafdruk in miljoenen hectare  verbonden aan productie en import.

Met 4,57 voetafdruk voor eigen productie + 18,75 geÔmporteerde voetafdruk 
staat BelgiŽ met 23,32 voetafdruk aan kop van de 160 geanalyseerde landen

BelgiŽ staat duidelijk aan de kop wat productie en import voetafdruk betreft, voor Noorwegen en andere landen met een hoge productie-voetafdruk en Nederland met een relatief hoge import-voetafdruk. Per inwoner wordt in BelgiŽ de grootste druk op het milieu gelegd langs productie en import. Door de grote export evenwel komt 3/4 van die voetafdruk op rekening van de landen naar waar geŽxporteerd wordt.
   

Landen volgens grootte voetafdruk/inwoner en totaal productie+import 2005 (Bron WWF)

 

Voetafdruk/inwoner productie+import

         

 

Totale voetafdruk productie+import

 

 

Productie

Import

Totaal

 

 

 

Prod+imp.

1

Belgium

4,57

18,75

23,32

 

1

United States of America

3.338,8

2

Norway

11,11

9,32

20,43

 

2

China

3.162,0

3

United Arab Emirates

7,59

11,34

18,93

 

3

India

1.085,4

4

Finland

9,87

7,62

17,49

 

4

Russian Federation

796,7

5

Canada

12,13

4,80

16,93

 

5

Japan

782,8

6

New Zealand

13,11

3,53

16,64

 

6

Germany

771,7

7

Netherlands

4,25

11,74

15,99

 

7

Brazil

674,9

8

Denmark

6,51

9,24

15,75

 

8

Canada

546,1

9

Sweden

8,98

6,58

15,56

 

9

France

515,0

10

Singapore

2,94

12,46

15,40

 

10

Mexico

439,4

11

Australia

12,69

2,58

15,27

 

11

Italy

437,7

12

Austria

5,15

7,76

12,91

 

12

United Kingdom

436,6

13

Estonia

7,44

5,14

12,58

 

13

Indonesia

381,9

14

Ireland

5,90

5,46

11,36

 

14

Spain

357,4

15

Slovenia

8,23

3,03

11,26

 

15

Korea, Rep.

334,3

16

Kuwait

3,85

7,41

11,26

 

16

Australia

307,8

17

United States of America

8,63

2,57

11,20

 

17

Netherlands

260,5

18

Czech Rep.

5,59

4,83

10,42

 

18

Turkey

251,2

19

Germany

4,60

4,73

9,33

 

19

Belgium

243,0

20

Trinidad and Tobago

5,47

3,59

9,06

 

20

Poland

234,3

21

France

4,53

3,99

8,52

 

21

Thailand

228,6

22

Switzerland

2,77

5,67

8,44

 

22

Iran

216,9

23

Uruguay

7,33

1,05

8,38

 

23

Ukraine

210,2

24

Latvia

5,24

3,09

8,33

 

24

Argentina

209,7

25

Spain

4,09

4,21

8,30

 

25

Nigeria

178,4


De totale impact van productie + import op het milieu van de USA en China is momenteel gelijklopend. Het is tekenend voor de wijzigende machtsverhoudingen op de wereld waarbij de Russische Federatie na het uiteenvallen van de Sovjetunie maar een klein broertje geworden is en India pas aan het venster komt kijken. De Europese Unie is tegen de achtergrond van de globale voetafdruk nog de economische kracht met de grootste milieu-impact: Als enkel Duitsland, Frankrijk, ItaliŽ, Spanje, Nederland, BelgiŽ, Verenigd Koninkrijk en Polen worden samengenomen komen zij met 3.256 miljoen hectaren voetafdruk op hetzelfde niveau als de USA. Duitsland is in Europa veruit het land met het zwaarste gewicht.
En dan te weten dat Duitsland de laatste jaren er in slaagt z'n voetafdruk per inwoner te verminderen! Dat opent zeker perspectieven.
 
Samenstelling van de voetafdruk van de productie in elk land.

De belasting of het gebruik van het milieu wordt in de berekening van de voetafdruk opgesplitst in 5 factoren: De brandstof, landbouwgrond, grasland, bos, visgrond en bebouwing (watergebied achter dammen inbegrepen).

BelgiŽ is van de landen met een hoog inkomen relatief laag geplaatst wat energiegebruik per inwoner betreft. De andere factoren worden uiteraard sterk bepaald door de geografische omstandigheden, vooral wat visgrond betreft. Het hoge gebruik van de grond voor landbouw per inwoner (1,44 voetafdruk) en zeker de extreem hoge bebouwing (met 0,38 globale hectare per inwoner) zijn voor BelgiŽ zeer opvallend.
   

Voetafdruk per inwoner in Hectare grond, BelgiŽ en de wereld - 2005

 

BelgiŽ

Wereld

Landen volgens inkomen

 

 

 

Hoog

Gemiddeld

Laag

Brandstof

2,51

1,41

4,04

1,00

0,26

Landbouwgrond

1,44

0,64

1,15

0,62

0,44

Grasland

0,18

0,26

0,28

0,22

0,09

Bos

0,60

0,23

0,61

0,18

0,15

Visgrond

0,03

0,09

0,17

0,09

0,02

Bebouwing

0,38

0,07

0,13

0,08

0,05

Totaal

5,14

2,70

6,38

2,19

1,01

BelgiŽ staat 5de in wereldrangorde wat gebruik van landbouwgrond per inwoner betreft: 1,44 voetafdruk tegenover 0,64 gemiddeld. Het betreft hier akkerbouwproducten die zowel in BelgiŽ als in het buitenland geproduceerd worden, toch een opmerkelijke vaststelling. Hiermee wordt onrechtstreeks ook het uitermate grote belang van het Europese landbouwbeleid voor BelgiŽ aangeduid en eventuele wijzigingen van de Europese regelgeving nu ook 'scheve' groeten mogen verkocht worden.

Voetafdruk landbouwgrond - 2005

Land

Landbouwgrond

Denmark

2,49

Australia

1,93

Canada

1,83

Greece

1,48

Hungary

1,48

Belgium

1,44

USA

1,38

Belarus

1,34

Spain

1,30

France

1,28

BelgÔe staat met 0,38 voetafdruk voor Denemarken met 0,34 voetafdruk aan de kop van de wereldranglijst van gebruik van bebouwde oppervlakte per inwoner voor haar eigen consumptie, de gebieden die door afdamming in gebruik genomen worden inbegrepen. Frankrijk als relatief groot land komt met 0,25 voetafdruk op de 3de plaats. Deze vaststelling is allicht koren op de molen van hen die nu al het spook van de overbevolking over BelgÔŽ zien waren, zeker na de laatste (en herziene) bevolkingsvooruitzichten van het AD SEI en het Planbureau. Het WWF waarschuwt echter voor het onterechte gebruik van de vaststelling die zijn maken op een geven moment en die niet zomaar naar de toekomst mogen geŽxtrapoleerd worden.
 

Voetafdruk bebouwde grond - 2005

Land

Bebouwde grond

Belgium

0,38

Denmark

0,34

France

0,25

Ireland

0,24

Saudi Arabia

0,22

Germany

0,21

Austria

0,21

Hungary

0,20

Czech Rep.

0,20

Sweden

0,20

Voor elke factor kan op samenvattende tabel Voetafdruk nagegaan worden welke de plaats is van elk land, voor elke factor die meespeelt in de voetafdruk zoals gepubliceerd in de Atlas van de voetafdrukken van het WWF. Langs de kolomhoofding kan gemakkelijk een land geselecteerd worden of een op- of aflopende rangorde berekend.

Ecologische reserve of deficit: BelgiŽ voetafdruk is 'deficitair'

Na de voetafdruk voor consumptie wordt meestal nagegaan welke de 'Biocapaciteit' is, nl welk het potentiŽle vermogen is van de natuurlijke hulpbronnen om te produceren en afval te verwerken in een land. De biocapaciteit wordt dan tegenover de consumptie geplaatst en nagegaan of er een 'deficit' is ofwel een 'reserve'. 

Het is te voorzien dat BelgiŽ, ondermeer omwille van geografische omstandigheden, een groot deficit zal laten zien, en dat landen met een kleine voetafdruk, zoals de meeste Afrikaanse landen een grote reserve hebben. Het is natuurlijk aantrekkelijk maar verkeerd om voor elk land een 'evenwicht' voorop te stellen of deficit en reserve als slecht of goed te betitelen. Het geeft de toestand weer zonder een norm te stellen.
  

Landen volgens deficit of reserve biocapaciteit tav voetafdruk/inwoner (WWF)

 

Deficit in voetafdruk/inwoner

         

 

Reserve in voetafdruk/inwoner

1

United Arab Emirates

-8,44

 

1

Gabon

23,67

2

Kuwait

-8,36

 

2

Bolivia

13,59

3

Israel

-4,45

 

3

Congo

13,35

4

United States of America

-4,40

 

4

Canada

12,98

5

Spain

-4,40

 

5

Mongolia

11,15

6

Japan

-4,29

 

6

Central African Rep.

7,79

7

Greece

-4,17

 

7

Australia

7,71

8

Singapore

-4,13

 

8

Finland*

7,67

9

Belgium

-4,00

 

9

Paraguay

6,49

10

Switzerland

-3,73

 

10

New Zealand

6,36

11

United Kingdom

-3,68

 

11

Argentina

5,67

12

Italy

-3,53

 

12

Namibia

5,27

13

Libya

-3,27

 

13

Uruguay

5,03

14

Portugal

-3,21

 

14

Brazil

4,90

15

Macedonia, FYR

-3,16

 

15

Sweden

4,87

16

Korea, Rep.

-3,04

 

16

Botswana

4,85

17

Netherlands

-2,93

 

17

Mauritania

4,48

18

Lebanon

-2,65

 

18

Russian Federation

4,36

19

Czech Rep.

-2,62

 

19

Congo, Dem, Rep,

3,56

20

Denmark

-2,34

 

20

Latvia

3,48

21

Germany

-2,29

 

21

Papua New Guinea

2,76

22

Slovenia

-2,26

 

22

Estonia

2,70

23

Oman

-2,13

 

23

Madagascar

2,66

   
BelgiŽ is duidelijk deficitair wat voetafdruk betreft op een zelfde niveau als de USA. Het deficit van Duitsland is maar de helft van dat van BelgiŽ. Bij de landen met reserve, dus overschot op hun voetafdruk vergeleken met hun biocapaciteit vallen vooral enkele geÔndustrialiseerd landen op: Canada met 13 voetafdruk overschot, AustraliŽ 7,6, Finland en Zweden, waarin de natuurlijke rijkdommen een groot gewicht hebben t.a.v. van een 'ontwikkelde' voetafdruk. Na Gabon zijn het vooral Bolivia en andere Afrikaanse landen die opvallen door een hoog natuurlijk potentieel - Morales en blijkbaar ook N'kunda zijn zich daar ten zeerste van bewust.

BelgiŽ is het land met de grootste import van waterfootprint per inwoner van de wereld

BelgiŽ komt nog eens verrassend uit hoek in het WWF voetprintrapport wanneer gekeken wordt naar het watergebruik verbonden aan de import. De watervoetafdruk van de consumptie in BelgiŽ bedraagt 1.802 M3 per inwoner in de periode 1997-2001. Daarmee komt BelgiŽ op de 19de plaats. De USA is de grootste watergebruiker met 2.483 M3 per inwoner. 

Als evenwel gekeken wordt naar de watervoetafdruk voor eigen productie en wat uit het buitenland ingevoerd wordt dan prijkt BelgiŽ voor deze invoer op de eerste plaats met 1.214 M3 water per inwoner, voor Zwitserland dat met 1.190 M3  80% van z'n waterverbruik verbonden aan consumptie uit het buitenland haalt en voor Nederland zelfs 82% in de periode 1997-2001.
  

Landen volgens watergebruikvoetprint 1997- 2001 in M3/inwoner (WWF)

 

Watergebruik in M3/inwoner

         

 

Buitenlandse watertoevoer in M3/inwoner

1

United States of America

2.483

 

1

Belgium

1.214

2

Greece

2.389

 

2

Switzerland

1.190

3

Malaysia

2.344

 

3

Oman

1.033

4

Italy

2.332

 

4

Portugal

1.013

5

Spain

2.325

 

5

Italy

1.003

6

Portugal

2.264

 

6

Israel

1.000

7

Thailand

2.223

 

7

Austria

1.000

8

Sudan

2.214

 

8

Netherlands

973

9

Libya

2.056

 

9

Papua New Guinea

950

10

Canada

2.049

 

10

Lebanon

891

11

Mali

2.020

 

11

Kuwait

876

12

Papua New Guinea

2.005

 

12

Jordan

871

13

Nigeria

1.979

 

13

Norway

861

14

Chad

1.979

 

14

United Kingdom

834

15

Senegal

1.931

 

15

Denmark

831

16

France

1.875

 

16

Sweden

816

17

Russian Federation

1.858

 

17

Greece

804

18

Syria

1.827

 

18

Spain

762

19

Belgium

1.802

 

19

Germany

743

20

C6te d'lvoire

1.777

 

20

Mauritius

730

21

Kazakhstan

1.774

 

21

Libya

701

22

Cambodia

1.766

 

22

Japan

699

23

Benin

1.761

 

23

Korea, Rep.

668

24

Romania

1.734

 

24

Finland

653

25

Turkmenistan

1.728

 

25

France

473

 
Dit resultaat voor BelgiŽ hang samen met vorige vaststelling m.b.t. import en met de samenstelling van de voetafdruk. Ingevoerde landbouwproducten en kledij bv vragen bij de productie veel water.

Duitsland: het voorbeeld dat positieve evolutie over een langere termijn kan

In de prachtige brochures van het WWF met veelvuldige tabellen en vooral sprekende grafieken kan men verder de gegevens exploreren en tot zich laten doordringen. Gedetailleerde info over de ecologische voetafdruk in BelgiŽ (en Frankrijk, Spanje en Duitsland). 

Doordat de gegevens 2003 en 2005 voor de Westerse landen niet vergelijkbaar zijn is er een speciale brochure opgemaakt die met terugwerkende kracht een tijdsevolutie heeft gereconstrueerd vanuit de in 2005 gehanteerde methodologie tussen 1961-2005. De onderstaande grafieken werden alle overgenomen uit voormelde brochure van WWF-BelgiŽ

Ecologische voetafdruk in rood - Biocapaciteit in groen

 

Ecologische voetafdruk in rood - Biocapaciteit in groen


Bij constante biocapaciteit is de voetafdruk, na die Wende in 1989 constant blijven dalen, en na 2003 zelfs in sterke mate. In BelgiŽ staat men misschien ook voor een historische 'Wende' wat voetafdruk betreft, alhoewel dat zich in de komende rapporten moet bevestigen.

Ook bij stijgend Bruto Binnenlands Product is, zoals in Duitsland, een 'zuinige' voetafdruk mogelijk

Een uitermate interessante oefening werd door WWF-BelgiŽ gemaakt door de evolutie van het Bruto Binnenlands Product uit te tekenen naast de voetafdruk. De gegevens van het ons onbekende maar erg originele Groningen Growth & Development Center levert het materiaal aan voor de BBP-lijn. 


BBP in blauw- Ecologische voetafdruk in rood 


BBP in blauw- Ecologische voetafdruk in rood 

Na die Wende in 1989 is Duitsland op achterstand gekomen maar na enkele jaren op een bredere basis verder ontwikkeld. Twee jaar geleden hebben zij zich economisch terug aan de kop van Europa gezet. In deze ontwikkeling heeft het 'DDR'-potentieel, de know-how van een sociaal gerichte economische ontwikkeling en integratie van belangrijke 'sociaal-gerichte' beleidsprincipes geleid tot een forse aandacht voor het milieu en een industriŽle aanpak van een milieubewust beleid. Wie even de moeite doet eens in 'Oost'-Duitsland rond te toeren zal z'n ogen opentrekken. 

Zorgt ervaring van socialisme in de DDR voor het Duits ecologisch wonder?

De
huidige financiŽle crisis in al z'n impact is misschien een goede of noodzakelijke gelegenheid om de positieve ervaringen van het 'Europese' socialisme uit het Oosten, zoals in Duitsland meer en meer het geval is, te integreren in de handhaving en verder uitbouw van een sociaal gerichte en meer door de overheden gestuurde economie, sociale politiek en publieke dienstverlening met ondermeer de aandacht voor het milieu.

Jan Hertogen socioloog
  

______________________________________________________________

BuG's in voorbereiding - Wanneer tijd beschikbaar of het moment gekomen is 

- Niet de werkloosheid maar het niet-werkloos zijn is het probleem van niet-Europese vrouwen
- De gedetailleerde cijfers per gewest over de tewerkstelling van migranten naar afkomst
- De tijdsreeksen bevolking vanaf 1988 tot 2006 in plaats van 2000-2006 in de projectie tot 2060
- De uitgewerkte parameter 'Belgwording' toegepast op de bevolkingsprojectie tot 2060
- Alle parameters in de bevolkingsevolutie en nieuwe immigratie per gewest in kaart 1990-2007
- De deelname aan kinderopvang, basis- en secundair onderwijs in de Europese landen
- De dienstencheques: 70.000 publieke jobs voor poets en strijk en meer en meer Welzijnstaken
- De echte tewerkstellingevolutie tussen 1997 en 2007: hoeveel jobs erbij, hoeveel verdwenen
- Non-profitsector: tewerkstellingsstijging van 52% op 10 jaar, in welke deelsectoren?
- De thermometer in werk en werkloosheid: ijkpunten voor de komende jaren
- De publieke tewerkstelling per gewest: % op bevolking, 15-64 jarigen en loontrekkenden
- Verschillende definities  publieke tewerkstelling vergeleken met andere landen van Europa
- Werkzaamheid lekt behalve in Non-Profit: Arbeidsduurvermindering bij einde loopbaan voor iedereen?
- Het jaareinde levert het materiaal voor update migratie, Belgwording, vreemde afkomst enz...
- ...
 
Wie een voorkeur heeft voor afwerking van een of andere BuG mag het laten weten
Elke andere suggestie is welkom. Jij vraagt, wij zoeken het op of toetsen af.