BuG 236 Ė Bericht uit het Gewisse Ė 12 september 2014
  
BuG 236 on-line                                        Printversie (9p)
 
De 'waardescheppers'(*) in BelgiŽ per gemeente
(*) Zie Regeringsverklaring Vlaamse Regering, blz 27
Zijn zij ook de 'poenscheppers' volgens de belastingen?
Vergelijking met inkomensgelijk-/ongelijkheid
DS 12/09/2014
 
Zelfstandigen naar aard activiteit per gemeente: nijveraars
(**),
handelaars, vrije beroepen, landbouwers, vissers en diensten,
met globaal onderscheid zelfstandigen en helpers en voor elk
van deze categorieŽn naar hoofd- en bijkomende bezigheid,
dit in tijdsreeksen 2011, 2012 en 2013, telkens geteld op 31/12.
(**) Kan begrepen worden als ondernemer/zakenman in nijverheid)

Gentrificatie en centrifugatie in Mechelen, Rojm naar de rand?

Tabel:
Zelfstandigen 31/12/2011-2013 per gemeente

 

Omdat ondernemingen en zelfstandigen in Vlaanderen geboekstaafd staan als dť 'waardenscheppers' bij uitstek is het goed na te gaan met hoeveel die 'ondernemers en zelfstandigen' zijn en waar ze gevestigd zijn, dwz hoeveel ondernemers en andere zelfstandigen per 100 inwoners in elke gemeente. Langs de Tabel Zelfstandigen 31/12/2011-2013 per gemeente is op een wip duidelijk en dit per gemeente, provincie en gewest, in aantal en in % op de gemeentelijke bevolking op 01/01/2014:

1. Vooreerst wordt het onderscheid gemaakt tussen Zelfstandigen en Helpers (iemand van de naaste omgeving die niet in loondienst werkt maar enkel 'helpt')
2. Zowel voor de Zelfstandigen als de Helpers wordt het onderscheid gemaakt tussen
    - Hoofdbezigheid
    - Bijkomende bezigheid naast een andere activiteit, meestal als loontrekkende
    - Activiteit na pensionering

    - Aard van de activiteit, met onderscheid tussen Landbouw, Visserij, Nijverheid, Handel, Vrij Beroep,
      Diensten en andere.

In onderstaande grafieken wordt eerst een overzicht gegeven van alle Zelfstandigen per gemeente in hoofdbezigheid en vervolgens het totaal zelfstandigen volgens aard activiteit. Ter aanvulling wordt ook een beeld gegeven van het gemiddeld inkomen per inwoner per gemeente en het % inwoners met Nederlandse migratieachtergrond, omdat zij beetje bij beetje WalloniŽ aan het innemen zijn.

 
Zelfstandigen in hoofdbezigheid per gemeente
van lichtgroen, lage tot bruin/rood, hoge waarde.



West-Vlaanderen (CD&V), Vlaams- en Waals Brabant (liberalen) Noord-Antwerpen
 (N-VA) en Oost-WalloniŽ (MR) springen eruit. De oude industriele as in WalloniŽ
geen.

Nijverheid in % op de bevolking per gemeente


In West-Vlaanderen wordt het nijverst gewerkt, zelfs extreem, maar ook Noord-
Antwerpen en Noord-Limburg, alsmede Midden, Oostelijk en Zuid-west WalloniŽ,
 Brabant in mindere mate.


Handel in % op de bevolking per gemeente


Handel is iets dat buiten de steden gebeurt, West-Vlaanderen, Noord-Antwerpen, de
Kempen, West-Limburg en Waals-Brabant, WalloniŽ laag in % op bevolking..

Vrij Beroep in % op de bevolking per gemeente


Vrije beroepen zijn extreem geconcentreerd in Waals-Brabant, in en rond de steden.
Alhoewel behoudens Namen, Luik en Charleroi in de oude industriŽle as achterblijven.


Landbouw in % op de bevolking per gemeente


Landbouw is in % op de bevolking nog een topactiviteit in West-Vlaanderen, Zuid-
Limburg en in WalloniŽ bezuiden de oude industriŽle as.
 
Diensten in % op de bevolking per gemeente


Waar bedrijven en handel zijn vind men ook de diensten, de steden vallen hier
opnieuw volledig uit de boot, West- en ook Oost-Vlaanderen, de Zuiderkempen,
West-Vlaams-Brabant en Oost-WalloniŽ aan de kop.
 
Nederlandse afkomst in % op de bevolking per gemeente


Is het toevallig dat er een hoge (en alsmaar stijgende) aanwezigheid met Nederlandse
migratieachtergrond is in Oost-WalloniŽ, in de nijverheid en landbouw? Zijn de
'Hollanders", na Limburg en Noord-Antwerpen, de Ardennen aan het overnemen?


Belastbaar inkomen per inwoner per gemeente (2011)


Leidt een hoge zelfstandige en nijverheidsactiviteit tot een hoog belastbaar inkomen?,
of is zelfstandige activiteit een teken van beperkte inkomensverwerving, zoals West-
Vlaanderen en moeten de ondernemers  daarom dringend door de regering uit de
nood geholpen worden zodat de West-Vlaamse ondernemers niet alleen waarde
scheppen maar dat zij eindelijk ook meer poen kunnen scheppen? Maar alle steden
 springer er hier ook uit met een laag tot laagst gemiddelde belastbare inkomen.


Korte bespreking artikel in De Standaard van 12/09/2014 over inkomensongelijkheid

De gebieden in de grafiek van DS van 12/09/2014 komen groso modo overeen met de grafiek hierboven. DS gaat wel voort op het mediaan inkomen per aangifte, wij op het gemiddeld inkomen per inwoner in de gemeente.

De Standaard stelt vast dat het "opvallend is dat West-Vlaanderen en vooral Limburg veel gemeentes tellen waar het verschil tussen een hoog en een laag inkomen bescheiden is". Wij stellen vast dat er in West-Vlaanderen een maximale zelfstandige activiteit is en in Limburg een beperkte. Zou het kunnen dat die 'inkomensgelijkheid' in West-Vlaanderen voortkomt uit een hoge mate van belastingsontduiking/-ontwijking en in Limburg van een gewone belasting op de (eerlijk verdiende) lonen en wedden, het drugsgeld niet meegerekend natuurlijk.

Kristof De Witte van de KUL gaat nog een stap verder: Uit een analyse van Kristof De Witte (KU Leuven) zo meldt DS, blijkt dat ongelijkheid sterk samenhangt met rijkdom: hoe rijker, hoe ongelijker. Opmerkelijk is ook nog dat ongelijke gemeentes een rechtser bestuur hebben. ĎHoe groter de ongelijkheid, hoe meer men rechts stemt. En hoe rechtser de samenstelling van het schepencollege, hoe ongelijker de gemeente.

Maar wat als de belastingsaangifte en dus ook het meten van de rijkdom niet objectief kan gebeuren. Kijk naar West-Vlaanderen, daar wordt het hardst gewerkt (hoogste werkzaamheid), laagst aantal werklozen, minste leefloners, hoogste aantal ondernemers en andere zelfstandigen en toch de minst verdienende provincie wat belastbaar inkomen betreft. En er wordt CD&V gestemd, dus met ingebrip van beweging.net, dus centrum/links en niet rechts. Kan Kristof De Witte zich daar eens over buigen?
 
% zelfstandigen naar statuut per provincie en gewest op 31/12/2013
 
8,3% van de Belgische bevolking oefent een zelfstandige activiteit uit. Hierin zijn ook zelfstandigen begrepen voor wie het een bijkomende bezigheid is. Voor een vergelijking met andere inkomensverwervingen in BelgiŽ, zie BuG 210 (met % zelfstandigen = in hoofdbezigheid)

% handelaars op bevolking per gemeente naar aard acitiviteit op 31/12/2013
  Landb. Viss. Nijverh. Handel Vrije Ber. Dienst Divers Totaal
BelgiŽ 0,57% 0,00% 1,77% 2,77% 2,38% 0,67% 0,12% 8,3%
  Vlaams 0,63% 0,01% 1,91% 3,05% 2,37% 0,76% 0,16% 8,9%
  Brussels 0,06% 0,00% 1,94% 2,44% 2,82% 0,43% 0,11% 7,8%
  Waals 0,64% 0,00% 1,45% 2,37% 2,24% 0,57% 0,04% 7,3%
Provincies                
  Antwerpen 0,41% 0,00% 1,64% 3,11% 2,23% 0,70% 0,15% 8,2%
  Vlaams Brabant 0,53% 0,01% 1,66% 3,07% 3,00% 0,77% 0,15% 9,2%
  West-Vlaanderen 0,99% 0,01% 2,50% 3,29% 2,24% 0,87% 0,10% 10,0%
  Oost-Vlaanderen 0,71% 0,01% 1,98% 2,90% 2,31% 0,76% 0,18% 8,9%
  Limburg 0,62% 0,00% 1,87% 2,81% 2,13% 0,76% 0,24% 8,4%
  Brussel 0,06% 0,00% 1,94% 2,44% 2,82% 0,43% 0,11% 7,8%
  Henegouwen 0,47% 0,00% 1,20% 2,18% 1,83% 0,50% 0,03% 6,2%
  Luik 0,51% 0,00% 1,45% 2,29% 2,18% 0,57% 0,04% 7,0%
  Waals-Brabant 0,55% 0,00% 1,83% 3,46% 4,11% 0,65% 0,07% 10,7%
  Luxemburg 1,63% 0,00% 1,70% 1,99% 1,61% 0,63% 0,03% 7,6%
  Namen 0,88% 0,01% 1,72% 2,45% 2,39% 0,62% 0,04% 8,1%

 
No paseran?
 
West-Vlaanderen springt er voor Landbouw, Visserij en vooral voor Nijverheid  bovenuit, zodanig dat zij, op Waals-Brabant na, de belangrijkste zelfstandigen-provincie zijn. Opvallend ook Vlaams-Brabant en Waals-Brabant, dat de kop trekt. Niet voor niets is Waals-Brabant dť MR-provincie bij uitstek, met vele residentieel teruggetrokken Brusselaars. Ook mede uit dat oogpunt, wordt WalloniŽ marginaal vertegenwoordigd door de MR.. De politieke kaarten met % van elke Waalse partij per gemeente maakt dit verder duidelijk. Het volledig ontbreken van de oude industriŽle as (met PS en PTB-GO! aan kop) ťn het ontbreken van de 'nijverheid' en 'landbouw' bezuiden deze as (CdH) maakt het verwonderlijk dat de Waalse inwoners nog altijd niet goed beseffen welke koopjes federaal zonder hun medezegging gesloten worden. Is No Paseran, de slogan waarvoor de arbeiders uit het oude industriŽle bekken, de houthakkers en de jagers van de Ardennen zich nu al opmaken?
 
Zelfstandigen/Helpers in Hoofdbezigheid/Bijkomende Bezigheid/Na Pensioen

Het is allicht geen goed idee om voor elk van deze voormelde categorieŽn langs tabellen en grafieken dieper op de gegevens in te gaan. Langs de tabel Zelfstandigen 31/12/2011-2013 per gemeente kan elkeen dit onbeperkt doen. Goed om weten is dat voor elk van de onderdelen zoals in de kolommen teruggevonden wordt, de gegevens van hoogste tot de laatste waarden of omgekeerd kunnen gesorteerd worden langs het pijltje in de kolomhoofding. Als men dan, in de linkerkolommen nog een gewest kiest, dan kunnen deze rangordes per gewest zichtbaar worden. Ook kan men vlug langs het pijltje in de kolom gemeente, elke gemeente selecteren. Om terug bij alle gegevens te komen dient met 'alle categorieŽn' langs het kolompijltje aan te klikken, enz.

Zelf een dynamische gemeentekaart maken voor elk gegeven

En men kan ook proberen om zelf een gemeentekaart te maken met de gegevens naar keuze, die met + en - kan vergroot of verkleind worden voor een groter detail. Enkel een bestandje maken van 2 kolommen, in de eerste de gemeentecode en in de 2de de gekozen kolom uit de %-ges copieren. Dan naar www.gemeentekaart.be gaan en de procedure volgen zoals uitgelegd. Als enkel de codes van Vlaanderen, Brussel of WalloniŽ ingebracht worden of van een waarde voorzien (zie aanduiding gewest) dan krijgt men kaartjes per gewest. Wie problemen heeft met de opmaak kan altijd langs mail om uitleg vragen, gezien gemeentekaart.be zelf geen support meer voorziet.
 
Leuven en Mechelen, alsmaar minder handelaars


Niet dat een gemeente daarop moet vastgepind worden, maar de rangorde in het lijstje van 'laagste' % handelaars op de bevolking is van aard om wens, gedacht en werkelijkheid van elkaar te scheiden. Uit vorig overzicht voor 2012 in BuG 198 bleek al de precaire plaats van Mechelen en Leuven, respectievelijk op de 16 de en 17de plaats in de rangorde van laagste % handelaars op hun bevolking. In 2013 steekt Leuven Mechelen voorbij en wordt 13de laatste, maar ook Mechelen zakt naar de 14de laatste plaats.
  

Gemeenten in rangorde laagste % handelaars op bevolking
2011 2012 2013 Gemeente 2013
1 1 1  Mesen  1,54%
2 2 2  Zelzate 1,89%
3 5 3  Landen 2,04%
5 4 4  Denderleeuw 2,05%
7 7 5  Boom 2,05%
4 3 6  Eeklo 2,09%
6 6 7  Niel 2,12%
8 8 8  Wachtebeke 2,22%
10 9 9  Hemiksem 2,28%
16 22 10  Wervik 2,30%
22 15 11  Assenede 2,30%
11 10 12  Genk 2,30%
19 17 13  Leuven 2,32%
21 16 14  Mechelen 2,35%
17 19 15  Evergem 2,38%
15 11 16  Stabroek 2,38%
23 21 17  Halle 2,38%
9 13 18  Vilvoorde  2,39%
14 12 19  Kinrooi 2,39%
26 24 20  Ronse  2,40%
12 14 21  Overpelt 2,40%
25 20 22  Dilsen 2,40%
13 18 23  Waarschoot 2,41%
18 23 24  Houthalen-Helchteren 2,43%

 
Leuven en Mechelen zijn telkens centra met een erg gecentraliseerde kern van 'middenstand' in het centrum maar een beperkte handelaarsactiviteit in de periferie. Op termijn geeft dat onoverzienbare structurele problemen, zeker als, zoals in Mechelen het geval is, men de binnenstad 'opkuist' en actief aan 'gentrificatie' doet. Best dat burgemeester Somers eens het boekje "De stad is van ons" van Abou Jahjah leest.

Rojm in Mechelen gecentrificeert (met middelpuntvliegende kracht naar de rand verwezen)?

Gentrificatie beoogt het (opnieuw) aantrekken van meer begoede, open cultureel mindete, maar liefst geen allochtone (jongere) burgers. Buurten worden gerenoveerd, prijzen stijgen en met de saneringen worden soms/dikwijls ook de vroegere bewoners weggesaneerd, naar de periferie, mťt hun winkels en infrastructuur. Zo ook misschien het jeugdhuis Rojm in Mechelen, nu in het stadcentrum gelegen, nabij het Predikherenklooster dat tot bibliotheek zal worden omgevormd. Alleen vonden de projectontwikkelaars Rojm niet meer passen op hun terrein. Zodat aangeboden werd om naar de periferie, dus buiten het stadcentrum te verhuizen met hun jeugdhuis. Kan geen alternatief binnen het stadscentrum gezocht zodat binnen enkele jaren Somers nog altijd volgend statement kan maken, zoals in Terzake van 09/07/2014 (toen iedereen al met vakantie was):

Lieven Verstraete: "Weet u of er mensen uit uw stad vertrokken zijn of op het punt staan te vertrekken (naar SyriŽ, nvdr)?
Bart Somers:  "Kijk, hier moet ik wat onbescheiden zijn, gisteren is Mechelen aangehaald als een goeie aanpak van hoe men succesvol preventief kan werken. Mechelen heeft de grootste Marokkaanse gemeenschap in Vlaanderen na Antwerpen, verhoudingsgewijs zijn er meer Mechelaars met een Marokkaanse achtergrond dan Antwerpenaars met een Marokkaanse achtergrond, uit Mechelen is er nog niemand vertrokken, als ik vraag hoe komt, dat vragen we dan aan OCAD, dan zegt men dat heeft te maken met moedige mensen uit de allochtone gemeenschap, goed werkende moskeeŽn, schooldirecties die hun best doen, een rebels jeugdhuis dat een alternatief aanbiedt aan jongeren wanneer zij zich willen maatschappelijk engageren of gefrustreerd zijn over bepaalde achteruitstellingen, een stadsbestuur dat inclusief denkt dat de multiculturaliteit omarmt, dat mensen een plaats geeft in onze maatschappij, dat aan jongeren het signaal geeft: u kunt verontwaardigd zijn over wat er in SyriŽ gebeurt maar u bent deel van onze maatschappij en er zijn andere kanalen dan wapens opnemenÖen dat is heel belangrijk".

 
BuG 236 on-line                               Printversie (7p)
 
Tabel: Zelfstandigen 31/12/2011-2013 per gemeente

     
Jan Hertogen
, socioloog
www.npdata.be
0487 335 552
    
Wie geen berichten meer wenst te ontvangen kan dit langs een RE melden