Update12-09-2008: Gelijklopende methodiek voor berekening moslims in Nederland tot 2004 - Jaarlijks CBS-onderzoek aantal moslims Nederland . Beschouwing en antwoord op Indymedia van futtta

BuG 100 - Bericht uit het Gewisse - 11-09-2008 Printversie (6 p)

In BelgiŽ wonen 628.751 moslims (*),  6,0% van de bevolking.
In Brussel is dit 25,5%, in WalloniŽ 4,0%, in Vlaanderen 3,9%.

(*) Berekend aantal - indicatief cijfer, zie methodologie hieronder

Inleiding

Enkele maanden geleden in het VRT-journaal werd 400.000 genoemd als aantal moslims in BelgiŽ. Omdat ons dit een onderschatting leek namen we ons voor om het aantal moslims te berekenen op zo realistisch mogelijke gronden. 11/09 en de honderdste BuG leken een goed moment om de godsdienstige diversiteit in de Belgische samenleving aan te duiden en de moslimaanwezigheid tot op het lokale niveau van de gemeente te berekenen. Een telling is onmogelijk, maar er zijn, zoals zal blijken, voldoende gegevens om een realistische aanduiding te geven van hun aantal. Het kan de huiver van Geert Van Istendaal, Benno Barnard, Vlaams Belang en anderen in hun islamofobe discours verder voeden en een objectieve grond geven aan het debat en aan de rijkdom die in deze religieuze diversiteit verscholen ligt. Eťn zaak is duidelijk, de moslims zijn op dit ogenblik demografisch 10 maal talrijker dan de joden voor de tweede wereldoorlog, en zij hebben 10 maal meer de Belgische nationaliteit mogen verwerven dan voor de joden het geval was.

Methodologie

Berekeningsprincipe: wanneer het % moslims gekend is in het land van oorsprong van de migranten, hun ouders of voorouders kan dit % toegepast worden het op in BelgiŽ wonend aantal inwoners van vreemde afkomst volgens hun land van oorspong, en dit tot op het lokale niveau. 

1. % moslims in het land van oorsprong
. Kern van de berekening is het % moslims te kennen in het land van oorsprong van de in BelgiŽ verblijvende migranten en hun kinderen. Hypothese is dat de immigratie de religieuze diversiteit weerspiegelt van het land van oorsprong. In het algemeen is dit allicht het geval, bij etnische migratie evenwel niet maar dit betreft dan meestal kleinere en in tijd beperkte migratie die het globale beeld niet vertekenen. 

In de gedocumenteerde website van de CIA (Central Intelligence Agency) The World Fact Book kan voor alle landen in de wereld informatie verkregen worden over de procentuele aanwezigheid van de belangrijkste religies. Voor sommige landen is  het percentages van moslimreligie niet gespecificeerd omwille van te beperkt aanwezig of samengevoegd als restcategorie met andere godsdiensten. Maar de informatie is aanwezig voor de grote meerderheid van inwoners van vreemde afkomst in BelgiŽ. Hieronder volgt voor de voornaamste migratielanden met een betekenisvolle moslimaanwezigheid. 
  

% Moslims in land van oorsprong (1)

CIA World Factbook

Land van oorsprong

% Moslims

Turkije

99,8%

Algerije

99,0%

Marokko

98,7%

TunesiŽ

98,0%

Pakistan

95,0%

BosniŽ-Herzegowina

40,0%

MacedoniŽ

33,3%

Vluchtelingen

33,0%

Kameroen

20,0%

Andere landen Afrika

20,0%

Cyprus

18,0%

IsraŽl

16,0%

Rusland

15,0%

India

13,4%

Bulgarije

12,2%

Frankrijk

10,0%

Andere landen van AziŽ

10,0%

Democratische republiek Congo

10,0%

Nederland

5,8%

Filippijnen

5,0%

Thailand

4,6%

Zwitserland

4,3%

Oostenrijk

4,2%

Duitsland

3,7%

ServiŽ- en Montenegro

3,2%

Verenigd-Koninkrijk

2,7%

China Volksrepubliek

2,0%

Canad

1,9%

Andere landen van amerika

1,5%

Griekenland

1,3%

KroatiŽ

1,3%

USA

0,6%

(1) Voor Vluchtelingen is 1/3 moslim genomen, voor andere

landen van AziŽ, Afrika en Amerika een  continentgemiddelde

2. % van vreemde afkomst per nationaliteit  voor elke gemeente. Vervolgens moet dit % moslims per nationaliteit toegepast worden op alle inwoners van vreemde afkomst in BelgiŽ, zowel de vreemdelingen als de Belg geworden vreemdelingen die nog in BelgiŽ verblijven en hun kinderen. Npdata heeft in 2006 een berekening gemaakt van het aantal inwoners van vreemde afkomst per nationaliteit, rekening houden met het vreemdelingenaantal op 01/01/2005 en het aantal Belgwordingen sinds 1980, dus tussen 1980 en 2005. Deze benadering geeft een zekere onderschatting voor het zeer beperkt aantal Belgwordingen voor 1980 (vooral Italianen). Belgwordingen van moslims voor 1980 is gezien de migratie en wettelijke structuur toen ook zeer beperkt gebleven. Tevens werd het geboorte- en migratiesaldo toegevoegd rekening houdend met de duur van de migratie en een hieruit afgeleide reproductiefactor (voor elk jaar van de Belgworden werd 1/76ste reproductie berekend, toegepast op het aantal nieuwe Belgen in die periode). Voor verdere beschrijving zie Methodologie in menu vreemdelingen op npdata.be. De op deze basis ontwikkelde basistabel met aantal inwoners van vreemde afkomst per nationaliteit in alle Belgische gemeenten is te consulteren op Aantal inwoners van vreemde afkomst 2005 per gemeente (berekend gegeven).

3. Berekening van het aantal moslims in elke gemeente. Voor elke gemeente wordt nagegaan hoeveel inwoners er van vreemde afkomst zijn per nationaliteit en daarop wordt het % moslim van het land van oorsprong toegepast. Voor de Maghreb-landen en Turkije is dit 98% of meer, voor Nederlanders 5,8%, dwz van van alle Nederlanders die naar BelgiŽ emigreren wordt 5,8% moslims meegeteld worden, voor Duitsers 3,7%, dwz dat er bv 3,7% Turken vanuit Duitsland naar BelgiŽ emigreren, voor Kameroen 20% enz. De grote aantallen zijn natuurlijk verbonden aan Marokko en Turkije en hiervan kan aangenomen worden dat zij ook in BelgiŽ een vergelijkbare moslimachtergrond hebben als in het land van oorsprong.. 

Voortgaande op de beschikbare gegevens en de combinatie van moslimaanwezigheid in oorspronglanden en het berekend aantal van vreemde afkomst per gemeente, geeft deze benadering een realistische aanduiding van de moslimaanwezigheid in BelgiŽ tot op het gemeentelijke niveau.

628.751 moslims in BelgiŽ of 6,0% van de Belgische bevolking

628.751 moslims in 2005
is de uitkomst van het % moslims van elke nationaliteit berekend op het aantal inwoners van deze nationaliteit in BelgiŽ. In BelgiŽ zijn er in 2005 volgens deze berekening dus 6,0% moslims. Per gewest is er  vooral met Brussel een groot verschil.

Totale bevolking, berekend aantal en % moslims op 01/01/2005

BelgiŽ en gewest

   Totale bevolking

   Aantal moslims

    %  moslims

BelgiŽ

10.445.852

628.751

6,0%

   Brussels gewest

1.006.749

256.220

25,5%

   Waals gewest

3.395.942

136.596

4,0%

   Vlaams gewest

6.043.161

235.935

3,9%

In het Brusselse gewest is 25,5% moslim of een kwart van de Brusselse Bevolking. In het Vlaamse gewest zijn er  3,9%, moslims, in WalloniŽ 4%.

56,5% van de Brusselse bevolking is van vreemde afkomst, zodat in feite 45% van alle personen van vreemde afkomst in Brussel een moslimachtergrond hebben, dit is ook zo in de andere gewesten. Voor % van vreemde afkomst zie extel tabel % inwoners van vreemde afkomst per gemeente in 2005 (berekend gegeven).

Moslims per provincie: Antwerpen met 6,2% en Luik met 5,2% voorop

In de provincies is het % moslims vrij gespreid. Antwerpen komt op de eerste rij. In Waals- en Vlaams-Brabant, Namen, Luxemburg en West-Vlaanderen wonen minder dan de helft moslims in de overige provincies. 

Totale bevolking, berekend aantal en % moslims op 01/01/2005

Provincies

   Totale bevolking

   Aantal moslims

    %  moslims

   Antwerpen

1.676.858

104.340

6,2%

   Luik

1.034.024

53.648

5,2%

   Henegouwen

1.286.275

63.834

5,0%

   Limburg

809.942

38.893

4,8%

   Oost-Vlaanderen

1.380.072

58.041

4,2%

   Waals-Brabant

363.776

8.450

2,3%

   Vlaams Brabant

1.037.786

22.534

2,2%

   Namen

455.863

7.136

1,6%

   Luxemburg

256.004

3.528

1,4%

   West-Vlaanderen

1.138.503

12.127

1,1%

In Oost-Vlaanderen en Limburg is het vooral de Turkse aanwezigheid die voor een 'moslim'-inbreng zorgt.

Brussel, een moslimrepubliek? - de Brussels gemeenten geven een uiterst divers beeld.


Sint-Joost-ten Node, een relatief kleine gemeente, springt met 70% moslims er bovenuit. Maar Sint-Joost is een geval apart gezien zijn 1990 bv als 60% vreemdelingen op hun grondgebied telden (zie voetnoot bij methodologie op npdata.be). Maar het voor-oordeel over een aantal gemeenten wordt bevestigd: er zijn dus veel moslims in 
Sint-Jans-Molenbeek en Schaarbeek met ongeveer de helft van de bevolking, en verder Brussel-stad, Sint-Gillis, Anderlecht en Koekelberg met  ongeveer 1/3 van de bevolking. En dat is uiteraard op de straat (en in alle aspecten van het leven te zien. En als er een groter aantal 'hoofddoeken te zien is dan is het misschien ook omdat deze (moslim)vrouwen meer dan vroeger op straat en in de publieke omgeving komen, en dat is maar best ook.
Klik hier voor een interactieve lijst Brusels gewest (in excel) voor sortering op kolomtitel.

Totale bevolking, berekend aantal en % moslims op 01/01/2005

Brusselse gemeenten

   Totale bevolking

   Aantal moslims

    %  moslims

SINT-JOOST-TEN-NODE

23.142

16.296

70,4%

SINT-JANS-MOLENBEEK

78.520

39.637

50,5%

SCHAARBEEK

110.375

52.854

47,9%

BRUSSEL

142.853

48.327

33,8%

SINT-GILLIS

43.733

14.537

33,2%

ANDERLECHT

93.808

28.083

29,9%

KOEKELBERG

17.721

5.109

28,8%

VORST

47.555

11.306

23,8%

ELSENE

77.729

10.980

14,1%

EVERE

33.069

4.551

13,8%

JETTE

42.250

5.512

13,0%

SINT-AGATHA-BERCHEM

19.968

2.298

11,5%

ETTERBEEK

41.097

4.518

11,0%

GANSHOREN

20.609

1.788

8,7%

UKKEL

74.976

4.764

6,4%

SINT-LAMBRECHTS-WOLUWE

47.845

2.338

4,9%

OUDERGEM

29.265

1.159

4,0%

SINT-PIETERS-WOLUWE

37.920

1.501

4,0%

WATERMAAL-BOSVOORDE

24.314

664

2,7%

Ook hier springt een Brussel op twee snelheden in het oog. Ganshoren met 8,7% moslims en de Woluwe's met minder dan 5% moslims tot Watermael-Bosvoorde met 2,7% vervolledigen het Brusselse beeld. Maar de komende decennia zal ook Brussel binnen haar gewestgrenzen een grote symbiose kennen en uitdeining naar de rand en de andere gewesten. Toch als we de bevolkingsprojecties van het Planbureau en het NIS mogen geloven (zie Gedetailleerde tabellen FPB/NIS 2007-2060). Tot 2014 zal er zich in het Brussels gewest nog een accelererende immigratie en een grote doorstroming naar de andere gewesten voordoen. 

33% moslims in Brussel in 2020

In de berekening van npdata zal tegen 2020 n Brussel 75% van de bevolking van vreemde afkomst zijn, alhoewel in 2020 die aanduiding uit het taalgebruik zal geschrapt zijn omdat het dan, ook in de beleving van de  Brusselaars, om zowel Franstalige als Vlaamse Brusselaars gaat. In 2020 zal de moslimaanwezigheid in Brussel verhoudingsgewijze gegroeid zijn tot 1/3 van de Brusselse bevolking. Nog verre van een Republiek.

In Vlaanderen zijn er een 11-tal steden met een moslimaanwezigheid van + 10%

In onderstaand lijstje nemen we enkel de kop en de staart van de tabel over. Klik hier voor de Volledige lijst Vlaams gewest (html) en de interactieve lijst Vlaams gewest (in excel) met sorteermogelijkheid op kolomtitel. Antwerpen met 76.148 en Gent met 31.250 hebben in totaal meer dan 100.000 mosliminwoners. Het aantal moslims in de Vlaamse steden overstijgt de 16% niet, maar de demografische evolutie is van die aard dat zowel langs verdergaande immigratie als het geboorteoverschot het aandeel moslims in de samenleving gestaag zal toenemen. Maar zoals Marx betoogde is godsdienst niet alleen 'opium van het volk' dwz, een manier van het volk om de 'ellende' te verdragen maar is het ook een protest tegen de ellende en de wil er wat tegen te doen. "Religie is een verzuchting van de onderdrukte, het gemoed van een harteloze wereld" zo betoogt Marx poŽtisch (zie het volledige citaat en de eigen vertaling onderaan).
  

Totale bevolking, berekend aantal en % moslims op 01/01/2005

Vlaamse gemeenten

   Totale bevolking

   Aantal moslims

    %  moslims

ANTWERPEN

457.749

76.148

16,6%

LOKEREN

37.515

6.166

16,4%

GENK

63.607

9.857

15,5%

MECHELEN

77.480

11.917

15,4%

HEUSDEN-ZOLDER

30.648

4.194

13,7%

GENT

230.951

31.250

13,5%

ZELE

20.284

2.523

12,4%

MAASMECHELEN

36.175

4.265

11,8%

HOUTHALEN-HELCHTEREN

29.802

3.436

11,5%

VILVOORDE

36.956

4.012

10,9%

BERINGEN

40.849

4.390

10,7%

BOOM

15.729

1.299

8,3%

MACHELEN

12.384

1.007

8,1%

LEOPOLDSBURG

14.247

1.132

7,9%

RONSE

23.994

1.858

7,7%

WILLEBROEK

22.889

1.638

7,2%

TEMSE

26.250

1.828

7,0%

SINT-NIKLAAS

69.082

4.528

6,6%

LIER

32.947

1.957

5,9%

DIEST

22.551

1.302

5,8%

ZAVENTEM

28.526

1.453

5,1%

DROGENBOS

4.847

239

4,9%

KORTRIJK

73.625

3.583

4,9%

HAMME

23.059

1.097

4,8%

LEUVEN

89.910

3.751

4,2%

TURNHOUT

39.561

1.618

4,1%

 .......

WELLEN

6.835

10

0,1%

OUDENBURG

8.884

13

0,1%

GOOIK

8.851

13

0,1%

MOORSLEDE

10.626

15

0,1%

KOEKELARE

8.254

11

0,1%

ICHTEGEM

13.340

18

0,1%

HERSELT

13.732

18

0,1%

LEDE

16.967

21

0,1%

WINGENE

13.032

16

0,1%

MAARKEDAL

6.422

8

0,1%

JABBEKE

13.657

16

0,1%

BERLARE

13.984

16

0,1%

LICHTERVELDE

8.354

9

0,1%

ZINGEM

6.732

7

0,1%

BEGIJNENDIJK

9.304

9

0,1%

DIKSMUIDE

15.636

15

0,1%

ZUIENKERKE

2.759

2

0,1%

KAPRIJKE

6.069

5

0,1%

KORTEMARK

12.056

9

0,1%

ZWALM

7.770

5

0,1%

LANGEMARK-POELKAPELLE

7.757

4

0,1%

WORTEGEM-PETEGEM

5.929

3

0,1%

ZOMERGEM

8.012

4

0,1%

HOREBEKE

1.975

1

0,0%

HERSTAPPE

86

0

0,0%

In Horebeke zou, voortgaande op de toestand in 2005, 1 moslim wonen, in het kleine Herstappe geen enkele. Maar het kan verkeren natuurlijk.  

De moslimaanwezigheid in de Waalse gemeenten


Klik hier voor de volledige lijst Waals gewest (html) en de interactieve lijst Waals gewest (in excel) met sorteermogelijkheid per kolomtitel. Hieronder volgt enkel de kop van de Waalse gemeenten waar vooral Farciennes en Aiseau-Presles als kleine gemeenten uitspringen maar vooral Luik en Charleroi en Verviers en Visť die Luik mee tot belangrijkste Waalse moslim-provincie maken.

Totale bevolking, berekend aantal en % moslims op 01/01/2005

Waalse gemeenten

   Totale bevolking

   Aantal moslims

    %  moslims

FARCIENNES

11.122

3.267

29,4%

AISEAU-PRESLES

10.731

1.671

15,6%

LIEGE

185.574

26.205

14,1%

DISON

13.966

1.833

13,1%

CHARLEROI

201.373

26.360

13,1%

VERVIERS

52.820

6.880

13,0%

HENSIES

6.643

826

12,4%

VISE

16.870

1.743

10,3%

CHATELET

35.475

3.395

9,6%

SAINT-NICOLAS

22.674

1.976

8,7%

QUAREGNON

18.676

1.579

8,5%

OTTIGNIES-LOUVAIN-LA-NEUVE

29.296

2.332

8,0%

HERSTAL

36.832

2.337

6,3%

ANDERLUES

11.608

648

5,6%

MONS

91.083

5.043

5,5%

FLERON

15.946

819

5,1%

COURCELLES

29.462

1.481

5,0%

SERAING

60.728

3.037

5,0%

...........

Slotoverweging:

Voor wie betere methoden weet te bedenken om het aantal moslims te berekenen, graag een toepassing die het niveau van een krantenopinie overstijgt en minstens de moeite doet om de wetenschappelijke benadering te confronteren met wat valied of niet valied is. Misschien komt npdata met deze bijdrage weer enkele weken op  de eerste plaats als te laken racistisch exponent op de site diversiteit van het Centrum voor Gelijke Kansen en Racismebestrijding. Maar zeker zullen Geert Van Istendaal, Benno Barnard en het Vlaams Belang verder tot wanhoop gedreven worden. Zij, en met hen alle inwoners van BelgiŽ zullen meer en meer kunnen leven met moslims in hun directe omgeving, zeker in Brussel. Het besef van de rijkdom en culturele traditie, het historische knooppunt dat lange tijd in Spanje lag met doorgeven van het Grieks-Romeinse culturele erfgoed waarzonder van de 'West-Europese beschaving' en de Verlichting geen sprake zou geweest zijn, de Ottomaanse en 'Berberse' geschiedenis met even zoveel aanknopingspunten in Europa, ook dat zit vervat in de verrijking die de Franstalige en Vlaamse identiteit de komende decennia zal beleven.
 
Ook voor de religieuze, culturele, maatschappelijke en wettelijke evolutie is het goed 'projecties' te maken zoals recent voor de demografie is gebeurd tot 2060. En Lucas Catharine met zijn wetenschappelijke onderbouwde en ideologische uitgebalanceerde beschouwingen kan hier een goede gids zijn.
 
Jan Hertogen, socioloog

____________________

Citaat Marx : Das religiŲse Elend ist in einem der Ausdruck des wirklichen Elendes und in einem die Protestation gegen, das wirkliche Elend. Die Religion ist der Seufzer der bedršngten Kreatur, das GemŁt einer herzlosen Welt, wie sie der Geist geistloser Zustšnde ist. Sie ist das Opium des Volks. Die Aufhebung der Religion als des illusorischen GlŁcks des Volkes ist die Forderung seines wirklichen GlŁcks: Die Forderung, die Illusionen Łber seinen  Zustand aufzugeben, ist die Forderung, einen Zustand aufzugeben, der der Illusionen bedarf. Die Kritik der Religion ist also im Keim die Kritik des Jammertales, dessen Heiligenschein die Religion ist.( Aus Marx/Engels-Werke, Bd. 1, 378ff.)
http://www.dober.de/religionskritik/marx1.html )

Niet gereviseerde vertaling: De religieuze ellende is enerzijds een weergave van de werkelijke ellende en anderzijds een protest tegen de werkelijke ellende. Religie is een verzuchting van de onderdrukte, het gemoed van een harteloze wereld, het spook van een geestloze toestand. Ze is het opium van het volk. De opheffing van de godsdienst als een bedrieglijk geluk van het volk is de eis/uitdaging voor zijn werkelijke geluk: de eis om het bedrieglijke van zijn toestand op te heffen, het is de eis/uitdaging de toestand op te heffen die deze illusie nodig maakte. De kritiek op de godsdienst is evenzo in de kern een kritiek op het tranendal waarvan de godsdienst de stralenkrans is.